Groendak voordelen
Regenwater opname Onderzoek heeft aangetoond dat een groendak ongeveer 50% van het regenwater kan opnemen en terug afgeven in de atmosfeer. Dit …
Warmte-isolatie: energiebesparing Het blijkt dat een extensief groendak als goede isolatie dient in winter en zomer. Op een plat dak zonder groe…
Een groendak compenseert het gebrek aan groen in de stad, ziet er mooi uit (bloemetjes, geuren en kleuren) en verbetert de biodiversiteit. Een gr…
Groendaken en gezondheid: Groendaken en groene gevels hebben een directe fysieke invloed op de mens. Zoals bij hittestress: verlaging van hoge t…
Een groendak verhoogt de levensduur van de dakbedekking. Het schadelijke effect van het directe zonlicht en de regen wordt weggenomen en de tempe…
Het effect van groene daken en gevels op de luchtkwaliteit. De luchtkwaliteit in steden staat enorm onder druk. Niet alleen het toegenomen v…
Groendaken en groene gevels hebben een directe fysieke invloed op de mens. Zoals bij hittestress: verlaging van hoge temperaturen in de zomer. En ook een schonere lucht en geluidsdemping. Verder heeft groen ook een direct effect op het welzijn van de mens. Dit wordt waargenomen als geur, sierwaarde, leefbaarheid, de verandering van de seizoenen en biodiversiteit dat door het groen wordt aangetrokken. Mensen verkiezen groen boven harde gebouwen, we vinden groen mooier. Groen geeft meer positieve gevoelens. In tal van onderzoeken wordt groen positief belicht in relatie met bijvoorbeeld sterfte, depressiviteit, angst, stress, hart- en vaatziekten, ADHD, overgewicht, concentratie en welbevinden.
Water wordt gezuiverd door de beplanting en daardoor kan het gebruikt worden voor huishoudelijke en industriële doeleinden. Bovendien is het algemeen bekend dat groen rustgevend en stressverlagend werkt. Meer groen zorgt voor een beter leefmilieu. In de stad, waar veel uitlaatgassen zijn, is een groendak zeer bevorderlijk voor de luchtkwaliteit en vermindering van het fijnstof in de lucht. Een stijging van 10-20% van het aantal groene daken in een stad zal een wezenlijke bijdrage leveren aan de gezondheid van de inwoners. Rondvliegende stofdeeltjes worden opgevangen en door de productie van zuurstof wordt de lucht gezuiverd. Het werkt luchtzuiverend voor onzichtbare luchtpollen en stofdeeltjes.
Kortom, een groene omgeving heeft een grote positieve invloed op de gezondheid. Maar hoe krijgen we meer groen in een stedelijke omgeving met beperkte ruimte? Groene daken en gevels bieden uitkomst!
Fijnstof in de lucht is een van de grootste gevaren voor de volksgezondheid. Het veroorzaakt hartproblemen en verergert longziektes. Elementen in de natuur kunnen fijnstof afvangen, waardoor het fijnstof samen met het regenwater in het riool spoelt. Groendaken nemen fijnstof op. Een groendak vangt meer fijnstof af dan een glad bitumen dak zonder sedum. Dit komt door de onregelmatige structuur van de oppervlakte. Hoe onregelmatiger, hoe meer fijnstof wordt afgevangen.
CO2 is een gasvormige stof die voornamelijk ontstaat door de verbranding van fossiele brandstoffen. De toename van CO2 wordt gezien als een van de belangrijkste oorzaken van de opwarming van de aarde. Het is algemeen bekend dat planten CO2 absorberen. Door het plaatsen van een groendak, levert u een bijdrage aan het verminderen van CO2 in de lucht en het terugdringen van het opwarmen van de aarde.
Een groendak compenseert het gebrek aan groen in de stad, ziet er mooi uit (bloemetjes, geuren en kleuren) en verbetert de biodiversiteit. Een groendak kan bijdragen aan de verhoging van de verscheidenheid van plant- en diersoorten en biedt ruimte aan zeldzame insectensoorten. Een sedumdak is de voedselvoorziening voor nuttige insecten. Sedum is een drachtplant voor bijen en vlinders: sedum biedt nectar en stuifmeel. Een bijkomend voordeel van een groendak is de waardeverhoging van het gebouw zelf en van de omringende gebouwen.
De planten op een groendak moeten bestand zijn tegen droge en warme omstandigheden. Vetplanten, grassen en kruiden zijn hiervoor uitermate geschikt. Men kan kiezen voor een mengeling van planten of zich beperken tot één soort. Bij het gebruik van vetplanten spreekt men van een sedumdak. Bij de aanplant van grassoorten spreekt met van een grasdak. Door de keuze voor de juiste hoeveelheid substraat en een grote variëteit aan planten, wordt de biodiversiteit gestimuleerd.
Uit onze nieuwsberichten over biodiversiteit:
De luchtkwaliteit in steden staat enorm onder druk. Niet alleen het toegenomen verkeer is hier schuldig aan, ook de industrie en intensieve veehouderij dragen hier aan bij. Verschillende overheden hebben regelgeving opgesteld om de luchtkwaliteit in onder ander Nederland te verbeteren. Om die kwaliteit te kunnen verbeteren en te voldoen aan de regelgeving, moeten er maatregelen worden genomen. Zo bevinden zich in veel groten steden tegenwoordig milieuzones en zijn er strengere eisen voor nieuwe auto. Een groendak kan ook bijdragen aan het verbeteren van de luchtkwaliteit. Een groendak kan namelijk bijdragen door de meest voorkomende verontreinigende stoffen op te vangen en vast te houden. Denk hierbij aan:
Bij een grootschalig onderzoek in Chicago is gebleken dat de luchtkwaliteit verbeterd is na het installeren van een groendak. Op zo’n 300 gebouwen zijn in 2007 groene daken aangelegd met een totale oppervlakte van 27,87 ha. In één jaar tijd hebben deze daken 1675 kilogram aan luchtverontreinigende stoffen verwijderd zoals: 52 % O3 ; 27 % NO2 ; 14 % PM10 ; 7 % SO2 .
Sedum neemt CO2 op en slaat jaarlijks circa 1,23 kg CO2 per m² op. Voor 1 ton CO2 is 813 m² sedumdak nodig en dat compenseert circa 10.000 km rijden in een benzineauto
In Toronto is er ook onderzoek gedaan op het gebied van luchtkwaliteit. Bij dit onderzoek is er gekeken naar de verschillende combinaties van bomen, struiken, groene gevels en groene daken in een de stad. Hieruit is gebleken dat bomen en struiken de meeste invloed hebben op de verschillende luchtverontreinigende stoffen. Voor het afvangen van PM10 zullen struiken het beste resultaat leveren.
Groene daken hebben een positief effect op het afvangen van verontreinigende stoffen en zorgt daardoor voor het verwijderen van fijnstof. Zo kan een dak van 1.000 m² gras, jaarlijks zo’n 2.000 kg fijnstof verwijderen! In vergelijking met de uitstoot van fijnstof door auto’s, dan zou één vierkante meter groen al voldoende zijn voor de verwijdering van de emissie van één auto!
Fijnstof van de grootte PM2,5 en PM10 bindt zich aan verticaal groen, zo blijkt uit onderzoek van Ottelé. De PM-waardes staan voor de grootte van het fijnstof, in micrometers uitgedrukt. De fijnstof bindt zich aan de bladeren van een groene gevel. Door neerslag worden deze bladeren vervolgens gewassen waarnaar de kleinere deeltjes fijnstof achterblijven. Op deze manier wordt de fijnstof opgevangen door de groene gevel. Ook de stoffen lood (Pb) en cadmium (Cd) worden door bladeren van groene gevels en begroeide daken opgevangen. De groene daken en gevels zorgen op deze manier voor het verminderen van de verontreinigende stoffen in de steden.
Ook bomen en struiken kunnen er voor zorgen dat verontreinigende stoffen worden opgevangen. Maar om het effect positief te houden, moeten deze wel op de juiste manier aangelegd worden. Wanneer bijvoorbeeld bomen verkeerd gepland worden, kunnen ze zelfs zorgen voor een negatief effect. Als ze te dichtbij bij elkaar staan, kunnen ze onvoldoende uitlaatgassen opvangen waardoor deze stoffen juist onder de boom blijven hangen. Hierdoor kan er smog ontstaan.
Een extensief groendak van 20 m² zal net zoveel verontreinigende stoffen kunnen verwijderen als een goed geplaatste ‘medium’ boom!
Zo kan een grasdak van 1.000 m² jaarlijks zo’n 2.000 kg fijnstof opvangen. En een groendak met een oppervlakte van 1.000 m² kan 6,046 kilogram aan luchtverontreinigende stoffen verwijderen. Denk bij deze stoffen aan ozon, stikstofoxide, fijnstof, zwaveldioxide en koolstofdioxide. Een sedumdak van 1.000 m² kan 1.230 kg CO2 opnemen.
Bron: Technische Universiteit Eindhoven 2012;)¹ A. Meulenbroek 2008.
Een groendak verhoogt de levensduur van de dakbedekking. Het schadelijke effect van het directe zonlicht en de regen wordt weggenomen en de temperatuurschommeling van het dak verkleint. Een groendak gaat twee tot drie keer langer mee dan een gewone dakbedekking. De gelaagde opbouw beschermt de dakbedekking namelijk tegen schadelijke effecten van direct zonlicht en de regen, verkleint temperatuurschommelingen van het dak en beschermt tegen beschadiging door hagel of wind.
Over het algemeen kan gesteld worden dat een groendak binnen 8 tot 15 jaar is terugverdiend. Waar een conventioneel dak gemiddeld eens in de twintig jaar dient te worden vervangen, zal een groendak al snel drie keer zo lang meegaan. Doordat een groendak zorgt voor een langere levensduur van de onderliggende dakbedekking is een groendak een investering die zichzelf terugverdient!
Berekening terugverdientijd groendak:
| Kosten tegenover baten groendak | Conventioneel dak | sedumdak
groendak |
| Investeringskosten dakbedekking per m² |
€ 15 |
€ 40 – € 75 |
| Levensduur |
20 jaar |
60 jaar |
| Jaarlijkse kosten | ||
| Afschrijvingskosten |
€ 0,75 |
€ 0,67 – € 1,32 |
| Reparatie en onderhoud |
€ 0,58 |
€ 1,15 |
| Totale investeringskosten per m² |
€ 1,33 |
€ 1,82 – € 2,47 |
| Energiebesparing per jaar per m² |
Conventioneel dak |
sedumdak groendak |
| Kantoor |
– |
€ 3,87 |
| Jaarlijkse kosten van het dak per m² |
€ 0,18 |
€ -1,87 tot € -1,19 |
| Terugverdientijd groendak |
8 tot 15 jr. |
Een groendak vermindert duidelijk de behoefte aan airconditioning in de zomer en biedt isolatie in de winter. De isolatie in de winter is afhankelijk van de mate van vochtigheid van de verschillende opbouwlagen. In de zomer is de isolatie optimaal, omdat de lagen droog zijn en hierdoor ook de warmte goed weerkaatst. Door een lagere behoefte aan airconditioning in de zomer en minder stookkosten in de winter, levert een groendak een belangrijke energiebesparing. Met de huidige stijgingen van energieprijzen wordt een groendak steeds aantrekkelijker!
Het grootste gedeelte van energiegebruik in een gebouw gaat meestal op aan verwarming, daarnaast zorgt de verkoeling door airconditioning nog eens voor een deel van de totale energielast. Een groendak levert een reductie van energieverbruik voor verwarming en minder verbruik voor airconditioning op. Dit betekent dat een groendak ieder jaar weer bespaart.
Een groendak biedt extra isolerend vermogen. Dit vermogen heeft niet enkel positieve gevolgen voor de gas- en elektra rekeningen, maar biedt ook geluidsisolatie. De isolatie tegen contactgeluiden van regen, hagel of vogels zijn zonder meer uitstekend. De geluidsdemping door groene daken is afhankelijk van diverse factoren. Zoals de dikte van de substraatlaag en de soort laag. De geluidsweerkaatsing kan verminderen door de laagdikte. Indien de substraatlaag van het dak dikker wordt zal de geluidisolatie toenemen.
Een goed onderhouden groendak vertraagt de verspreiding van vuur bij brand. Het risico dat een bitumendak vlam vat is 18 tot 24 keer groter dan met een vegetatiedak. Een bitumendakbedekking is een goede dakoplossing, maar met een groendak wordt het brandgevaar dus aanzienlijk verminderd.
(Bron: Groen boven alles, Energiebesparingsmonitor, RVO, Groendak bv).
Onderzoek heeft aangetoond dat een groendak ongeveer 50% van het regenwater kan opnemen en terug afgeven in de atmosfeer. Dit zorgt voor een aanzienlijke ontlasting van het rioleringsstelsel, waardoor het overstromingsgevaar en de belasting van de waterzuivering vermindert. Indien we er van uitgaan dat de oppervlakte van groendaken sterk toeneemt, kunnen zij in de toekomst ook een handig wapen worden tegen overstromingen.
Tijdens hevige stortbuien zijn de waterafvoeren in sommige streken vaak oververzadigd. Het vergroten van de oppervlakte groendaken kan hierbij een oplossing bieden. Bij regenval wordt het hemelwater op een klassiek platdak immers onmiddellijk afgevoerd naar de dakafvoeren en doorgevoerd naar de afvoerbuizen, wat kan worden uitgedrukt door de volgende formule:
qout dt= qin dt
Hierbij is: qin (l/s) de regenintensiteit (l/s) het debiet afgevoerd water.
Uit onderzoek is gebleken dat een groendak de hoeveelheid water, dat in het riool spoelt, terugbrengt. In de zomer kan dit tot wel 70-90% zijn. Groendaken slaan regenwater op in de planten en het substraat en laten het terugkeren in de atmosfeer door verdamping. De hoeveelheid water die in een groendak opgeslagen kan worden is afhankelijk van de dikte en type van het substraat, type drainage en de gebruikte vegetatie. De opvang van regenwater kan gekwantificeerd worden naar de verwerking van de hoeveelheid water. Dit kunnen we vergelijken met de kosten van maatregelen om regenwater te verwerken buiten het riool om. De gemiddelde kosten hiervoor bedragen 15 euro per vierkante meter. Een extensief groendak zal in de winter circa 54% van het regenwater verwerken, de baten kunnen dus 54% van 15 euro, is minimaal acht euro per m², worden.
Bij een groendak ontstaat er een buffereffect: wanneer de regen op het groendak valt, dringt het in het dakpakket en wordt het door de verschillende lagen opgehouden zodat het pas in een later stadium de afvoer bereikt. Bovendien wordt een gedeelte van het vocht opgenomen door de planten en komt een ander gedeelte door verdamping weer in de atmosfeer terecht. Dit buffereffect laat toe het water helemaal of grotendeels te absorberen (al naargelang de regenintensiteit en de opbouw/dikte van het groendak) en zodoende het regenwaterafvoersysteem te ontlasten.
Dit buffereffect laat toe het water helemaal of grotendeels te absorberen. Onder de vorm van een vergelijking kan dit als volgt worden uitgedrukt: qout dt= qin dt- q+ dt+ q- dt- qevap dt. Hierbij is:
De laatste drie termen van deze vergelijking zijn onbekend maar het staat vast dat hun balans positief is en dat het volume afgevoerd water dus kleiner is dan bij een kaal platdak. Om deze drie termen te bepalen zou men bijvoorbeeld kunnen berekenen welke oppervlakte groendak men moet voorzien in een bepaald waterbouwkundig bekken met afvoerproblemen om eenzelfde verbetering te bekomen als door de voorziening van een stormbekken van een welbepaald volume.
*(evaporatie = ‘verdamping’)
Ter informatie een vergelijking tussen metingen van afgevoerde debieten in functie van de tijd op een platdak zonder bescherming, een dak met grind en een begroeid dak. Voorbeeld van het buffereffect: debieten afgevoerd water (l/min) in functie van de tijd door een 56 m² groot platdak tijdens een regenbui met een terugkeerperiode van 10 jaar.
(bron: Réhabilitation des toitures-terasses – CATED 1998)
Indien we er van uitgaan dat de oppervlakte van groendaken sterk toeneemt, kunnen zij in de toekomst ook een handig wapen worden tegen overstromingen.
Het regenwater dat door het groendak sijpelt ondergaat een zekere filtering alvorens de afvoer te bereiken. Men verkrijgt dus een waterkwaliteit die ergens schommelt tussen die van het regenwater en die van kraanwater. Dit gedeeltelijk gezuiverde water noemt men ‘grijs water’. De opvang van dit grijs water in een tank laat toe om een dubbel waterleidingsnet te creëren waarbij het ene net instaat voor het drinkwater en het ‘grijze’ net water levert voor de schoonmaak, de toiletten, de wasmachines, enz. Water wordt gezuiverd door de
Offerte aanvragen